Pies i kot to nie człowiek. Weterynarz o błędach popełnianych przez właścicieli

Jesień to czas, w którym właściciele psów i kotów powinni zwrócić szczególną uwagę na zdrowie swoich pupili. 4 Października obchodziliśmy Światowy Dzień Zwierząt, z tej okazji rozmawiamy z doświadczonym lekarzem weterynarii - Mateuszem Kamińskim. 

Wczoraj obchodziliśmy Światowy Dzień Zwierząt. Panie Mateuszu, jest pan lekarzem weterynarii już tyle lat. Czy są jeszcze rzeczy, które potrafią pana zaskoczyć?

Oczywiście, jest bardzo dużo takich rzeczy, które zaskakują. Przede wszystkim chodzi o aspekty merytoryczne tej pracy i to, że nigdy nie można ufać schematom postępowania w 100%. Mamy schematy diagnostyczne, schematy lecznicze, dostosowane do poszczególnych przypadków. Natomiast zdarzają się przypadki, że bywamy mocno zaskoczeni przebiegiem takiego procesu diagnostycznego. Okazuje się, że to, co podejrzewamy na 98%, nie sprawdza się. Albo reakcja organizmu jest zupełnie inna, niż byśmy przewidywali. Ważne jest, żeby nie popadać w rutynę, nie wpadać w pułapkę postępowania tylko schematami.

A czy mógłby pan przytoczyć przykłady tego, co może zaskoczyć?

Na przykład zmiany nowotworowe, które lokalizują się w nietypowych miejscach. Podejrzewamy, że mamy do czynienia z daną chorobą, a później okazuje się, że jednak wewnątrz wygląda to inaczej. Zdarzają się też nietypowe przebiegi chorób. Miałem kilka lat temu pieska, który chorował na dirofilariozę, która standardowo przebiega z objawami dermatologicznymi. U niego mieliśmy objawy kardiologiczne, gromadzenie się płynu w worku osierdziowym. Takich nietypowych sytuacji jest sporo.

Czy są błędy, które właściciele popełniają bardzo często, ale w dobrej wierze?

Bardzo często w dobrej wierze przedłużamy życie zwierząt, które powinny być poddane eutanazji. To jest taki najbardziej dosadny przykład, gdzie wiemy, że takie wskazanie istnieje. Oczywiście właściciel musi taką decyzję ostatecznie podjąć. Według właściciela są to uczucia do tego zwierzęcia, natomiast my wiemy, że to zwierzę bardzo cierpi i że to jest najlepsza decyzja dla danego zwierzaka. Czasami zdarza się, że ktoś nie chce tej decyzji podjąć i czeka, aż zwierzak sam odejdzie w cierpieniu.

A co najbardziej zmieniło się w weterynarii w ciągu ostatnich kilkunastu lat? Czy teraz zwierzęta żyją dłużej ze względu na rozwój medycyny?

Na pewno zwierzęta z chorobami przewlekłymi żyją dłużej ze względu na rozwój możliwości postępowania i leczenia. Weterynaria dużo czerpie też z medycyny ludzkiej. Możliwości leczenia, metody diagnostyczne i lecznicze, które jeszcze 10 lat temu nie były w powszechnym użyciu, obecnie stają się powoli standardem. Na przykład w ortopedii coraz powszechniejsze jest zastosowanie metod obrazowych – tomografu czy rezonansu. Coraz więcej lekarzy specjalizuje się też w konkretnych dziedzinach.

Czy to pozytywne czy negatywne, że trochę personifikujemy zwierzęta?

To zależy. Nie możemy zapominać, z jakim gatunkiem mamy do czynienia. Niezależnie od tego, co mówimy o tych zwierzętach i co nam się wydaje, to cały czas jest pies bądź kot. Musi mieć spełniane potrzeby charakterystyczne dla swojego gatunku, musi być odpowiednio żywiony i mieć takie środowisko życia, w jakim dobrze się czuje. Zaletą jest to, że na pewno się o te zwierzęta troszczymy. Wadą jest to, że czasami robimy to w niewłaściwy sposób przez nadawanie im zbyt mocno cech ludzkich.

Zaczęła się jesień. Czy zwierzęta czują, że zmienia się pora roku? Jak to na nie wpływa?

Zwierzęta wyczuwają długość dnia świetlnego. Szczególnie u kotów, jeśli chodzi o rozród, jest to widoczne, dlatego że jest on uzależniony od długości dnia świetlnego. Na pewno wyczuwają, że mamy krótszy dzień i może to na nie wpływać.

Czy w związku ze zmianą pory roku powinniśmy inaczej traktować zwierzęta, na przykład jeśli chodzi o żywienie?

To zależy od trybu życia psa czy kota. Jeżeli mamy zwierzę żyjące na zewnątrz, to trzeba uwzględnić jego zapotrzebowanie kaloryczne, które w takim czasie może wzrosnąć. Jeżeli mamy zwierzęta typowo domowe, raczej nie proponowałbym żadnych zmian.

A co z kleszczami?

Kleszcze to jak najbardziej aktualny temat. Mamy dwa szczyty ich aktywności – na wiosnę i na jesień. Mówię „szczyty”, dlatego że one są aktywne przez cały rok. Obecnie mamy dużo psów, które przychodzą z babeszjozą, czyli najpowszechniejszą chorobą przenoszoną przez kleszcze. Ważne jest szczególnie teraz, żeby zabezpieczać zwierzaki na kleszcze.

Niezależnie od pory roku powinniśmy też sprawdzać zwierzęta po każdym spacerze?

Sprawdzać tak. Wiele osób twierdzi, że dokładnie przegląda sierść, ale na pewno nie każdy jest w stanie zawsze każdego kleszcza znaleźć. Jak przychodzi do nas 60-kilogramowy pies z długą sierścią, niemożliwe jest, żeby tego psa dokładnie przejrzeć.

A jakie miejsca najbardziej lubią kleszcze? Lasy, łąki?

Tak, szczególnie, ale nie tylko. Nawet między blokami trawa wystarczy. Też kleszcze są. Trzeba być czujnym.

Czy zwierzęta mogą mieć swojego ulubionego człowieka?

Na pewno mogą mieć swojego ulubionego opiekuna. Często jest tak, że wybierają sobie jedną osobę, której najbardziej polecenia respektują. Jest to widoczne. Sam mam koty i widzę, kogo z nas najbardziej lubią. Nie jestem to ja niestety.

Czy są zachowania zwierząt, które właściciele mogą odczytywać błędnie? Na przykład, że zwierzę robi coś na złość albo jest obrażone?

Zdecydowanie tak. Szczególnie koty przychodzą mi do głowy. Na przykład oddawanie moczu poza kuwetą. Bardzo często przychodzą do nas opiekunowie, którzy twierdzą, że kot oddaje mocz gdzieś na łóżko na złość. A bardzo często jest tak, że te koty mają problemy z drogami moczowymi. Myślę, że nie są aż tak wyrafinowane, żeby specjalnie zaplanować postępowanie, które ma nam uprzykrzyć życie.

Na koniec – jedna najważniejsza rzecz, o której powinni pamiętać właściciele zwierząt?

Obserwować je. Obserwować zmiany ich zachowania. Czasami pierwsze objawy chorobowe są bardzo delikatne, szczególnie u kotów, które potrafią je mocno maskować. Łatwo jest pominąć pierwsze objawy chorób. Trzeba uważnie obserwować zmiany zachowania zwierząt z wiekiem. Często możemy dużo wcześniej zadziałać, niż to robimy. Taka główna rada – po prostu obserwować te zwierzęta.